Zniesienie współwłasności

Wiele lat temu wraz z bratem kupiliśmy dom jednorodzinny z ogrodem. Planowaliśmy, że kiedyś dom zostanie rozbudowany i zamieszkamy tam z naszymi rodzinami. Moje życie potoczyło się jednak inaczej niż zamierzałem i z tych planów raczej nic nie wyjdzie. Wyjechałem za granicę, a po kilku latach rozwiodłem się z żoną. Teraz wracam, ale moja nowa partnerka prowadzi dobrze prosperującą działalność w innej części kraju i wyklucza zamieszkanie ze mną w tym domu. Chciałbym uporządkować moje dawne sprawy i porozmawiać z bratem na temat tego, co zrobić z naszą wspólną nieruchomością. Nie ukrywam, że mam plan zakupu nowego domu, więc potrzebne są mi pieniądze. Zanim zacznę z nim rozmawiać chciałbym się dowiedzieć jakie mam możliwości działania w tej sprawie.
Łukasz z ok. Piły

Jak rozumiem zależy Panu na tym, aby dokonać zniesienia współwłasności. Zniesienie współwłasności polega na tym, że łączący strony stosunek współwłasności przestaje istnieć. Zniesienia współwłasności może domagać się każdy ze współwłaścicieli, a można dokonać tego zarówno za pomocą umowy notarialnej, jak i na drodze sądowej. Wydaje się, że w pierwszej kolejności powinien Pan porozmawiać z bratem i przedstawić mu swoją wstępną propozycję zniesienia współwłasności lub spróbować wypracować z nim wspólne stanowisko. Przepisy przewidują kilka sposobów zniesienia współwłasności. Pierwszym jest podział fizyczny rzeczy. Dokonanie podziału fizycznego nie zawsze jest jednak możliwe, a także zgodne z przepisami ustawy albo ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy. Czasami podział fizyczny rzeczy pociąga również za sobą istotną zmianę tej rzeczy albo znaczne zmniejsza jej wartość. Kolejnym wariantem zniesienia współwłasności jest przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych. Nieruchomość nie zostanie jednak przyznana temu współwłaścicielowi, który oświadczy, iż nie chce przyjąć jej na swoją wyłączną własność. Sąd nie bierze pod uwagę okoliczności, dlaczego ktoś nie chce stać się wyłącznym właścicielem. Być może warto zaproponować bratu, że to on stanie się właścicielem nieruchomości i dokona na Pana rzecz spłaty odpowiadającej połowie wartości nieruchomości. Jeżeli brat nie zaakceptuje takiego rozwiązania być może jedynym wyjściem będzie sprzedaż nieruchomości. Takie rozwiązanie jest konieczne także wtedy, gdy żaden ze współwłaścicieli nie ma możliwości spłaty pozostałych w rozsądnym terminie. W przypadku jeżeli nie uda się Panom dojść do porozumienia konieczne może okazać się skierowanie sprawy do sądu. Zawsze dobrze jest dążyć do zgodnego zakończenia sporu, ponieważ sprawa sądowa może łączyć się ze znacznymi kosztami, w tym również z kosztami sporządzenia opinii biegłego.

Agnieszka Przeworek-Rataj

Radca Prawny

Wszelkie materiały zamieszczone w niniejszym dziale mają jedynie charakter informacyjny i nie mogą być traktowane jako porada prawna w żadnej konkretnej sprawie.